SSD ve NVMe Veri Kurtarma

SSD’ler hızlı, sessiz ve darbelere harddisklerden çok daha dayanıklıdır; ancak arızalandıklarında genellikle hiçbir uyarı vermeden bir anda kaybolurlar. Dün sorunsuz çalışan bir SSD’nin bugün BIOS’ta bile görünmemesi, en sık karşılaştığımız senaryodur. SSD veri kurtarma, harddiskten tamamen farklı bir uzmanlık gerektirir: ortada değiştirilecek bir kafa ya da motor yoktur, veriler ise kontrol yongasının (controller) yönettiği karmaşık bir yapı içinde, çoğu zaman şifrelenmiş ve dağıtılmış hâlde saklanır.

SATA SSD’ler, M.2 SATA ve M.2 NVMe diskler, PCIe NVMe kartlar ve dizüstü bilgisayarlardaki SSD’lerden veri kurtarma hizmeti veriyoruz. Samsung, Kingston, Crucial, WD, SanDisk, Intel, ADATA, Transcend ve diğer marka SSD’lerle çalışıyoruz.

SSD’lerde veri kaybına yol açan arızalar

Controller (kontrol yongası) arızası

Controller, SSD’nin beynidir: hangi verinin hangi bellek yongasında, hangi sırayla tutulduğunu o bilir. Controller arızalandığında SSD genellikle hiç tanınmaz ya da sıfır kapasiteyle görünür. Bu vakalarda veriye ulaşmak için profesyonel sistemlerle cihazın teknoloji moduna erişmek ya da bellek yongalarını okuyup controller’ın yaptığı işi yazılımsal olarak yeniden kurmak gerekir. Modern SSD’lerin büyük kısmında verilerin donanımsal olarak şifrelenmesi bu işi zorlaştırır; bu nedenle her model için ayrı yöntemler gerekir.

Firmware ve çeviri tablosu bozulması

Elektrik kesintisi, ani güç kaybı veya yazma sırasında yaşanan hata, SSD’nin mantıksal adresleri fiziksel yongalara eşleyen tablosunu bozabilir. Disk “SATAFIRM S11” gibi anlamsız bir isimle, yanlış kapasiteyle ya da hiç görünmeyebilir. Bu tür arızalar, desteklenen modellerde cihazın servis moduna erişilerek giderilebilir.

Elektronik hasar

Yanlış adaptör, kısa devre, sıvı teması veya güç kaynağı arızası SSD üzerindeki güç bileşenlerine zarar verebilir. Bazen yalnızca güç devresindeki bir bileşenin onarılması verilere ulaşmak için yeterli olur; bazen hasar controller’a kadar uzanır.

Yıpranma ve okunamayan hücreler

SSD hücreleri sınırlı sayıda yazma döngüsüne sahiptir. Ömrünün sonuna yaklaşan bir SSD salt okunur moda geçebilir, yavaşlayabilir veya bazı dosyalar okunamaz hâle gelebilir. Bu durumda verilerin zaman kaybetmeden kontrollü şekilde kopyalanması gerekir.

Mantıksal kayıplar ve TRIM gerçeği

Harddisklerin aksine, SSD’den silinen veya formatlanan veriler çoğu zaman kurtarılamaz. Bunun nedeni TRIM adı verilen özelliktir: işletim sistemi silinen alanları SSD’ye bildirir, SSD de bu alanları arka planda temizler. TRIM etkinse silinen veriler kısa süre içinde fiziksel olarak yok olur. Bu konuda size dürüst olmayı tercih ediyoruz: silinen dosyalar için SSD’lerde başarı ihtimali harddisklere göre düşüktür. Buna karşın görünmeyen, tanınmayan ya da elektronik arızalı SSD’lerde veriler çoğu zaman hâlâ yongaların içindedir ve kurtarma ihtimali çok daha yüksektir.

NVMe ve M.2 diskler

NVMe diskler, SATA SSD’lerden daha yeni controller aileleri ve daha yoğun şifreleme kullanır. Bazı ultra ince dizüstü bilgisayarlarda depolama birimi doğrudan anakarta lehimlidir; bu cihazlarda veri kurtarma olanakları cihaza ve arızaya göre çok sınırlı olabilir. Dizüstü bilgisayarınızın SSD’si sökülebilir mi, değil mi, emin değilseniz cihazı bütün olarak getirmeniz en doğrusudur.

SSD veri kurtarma sürecimiz

1. Model ve controller tespiti: SSD’nin hangi controller ve bellek ailesini kullandığı belirlenir. Kurtarma yöntemi buna göre seçilir.
2. Elektronik kontrol: Güç devresi ve bileşenler test edilir; gerekiyorsa onarım yapılır.
3. Erişim: Desteklenen modellerde teknoloji moduyla controller üzerinden, diğerlerinde ise uygun yöntemlerle veriye erişilir.
4. İmaj ve dosya kurtarma: Erişim sağlanır sağlanmaz verilerin kopyası alınır, dosya sistemi bu kopya üzerinde yeniden kurulur.
5. Doğrulama ve teslim.

Fiyat ve süre

SSD, NVMe ve M.2 diskler, model ve arızaya göre çok farklı işlem gerektirdiği için analiz sonrası fiyatlandırılır. Ücretsiz analiz sonunda kurtarma ihtimalini, süreyi ve sabit fiyatı yazılı olarak bildiririz. Veri kurtarılamazsa ödeme yapmazsınız.

Neden profesyonel destek?

SSD arızalarında evde denenebilecek güvenli bir yöntem yoktur. İnternette önerilen “güç döngüsü” gibi yöntemler bazı modellerde işe yarayabilse de yanlış modelde denendiğinde veri kaybını kalıcı hâle getirebilir. ACE Laboratory ve SalvationDATA temsilciliklerimiz sayesinde SSD’lere yönelik profesyonel araçları ve desteklenen model listelerini yakından takip ediyoruz; bu da hangi SSD’de neyin mümkün olduğunu analiz aşamasında net söyleyebilmemizi sağlıyor.

SSD veri kurtarma hakkında sorular

SSD BIOS’ta görünmüyor, veriler kurtarılabilir mi?

Çoğu durumda evet. BIOS’ta görünmeyen SSD’lerde sorun genellikle controller, firmware veya güç devresindedir ve veriler bellek yongalarında durmaya devam eder. Kurtarma ihtimali SSD’nin modeline ve arızanın türüne bağlıdır; analiz sonrası net bilgi veririz.

SSD’den silinen dosyaları geri getirebilir misiniz?

TRIM etkin bir sistemde silinen dosyalar genellikle kısa sürede kalıcı olarak temizlenir; bu durumda kurtarma ihtimali düşüktür. TRIM’in devre dışı olduğu sistemlerde, bazı harici SSD’lerde veya silme işleminden hemen sonra cihaz kapatıldıysa şans artar. Dürüst bir değerlendirme için analiz yapmamız gerekir.

SSD’mi kendim farklı bir bilgisayarda denesem zarar verir mi?

Bir kez farklı bir bağlantıyla denemek genellikle sorun yaratmaz. Ancak tekrar tekrar denemek, özellikle firmware veya yıpranma kaynaklı arızalarda durumu kötüleştirebilir. Bir deneme sonucunda görünmüyorsa denemeyi bırakın.

Lehimli SSD’ye sahip dizüstü bilgisayarlardan veri kurtarılabilir mi?

Cihaza ve arızaya göre değişir. Anakarta lehimli depolama birimlerinde veriler genellikle cihazın güvenlik yongasına bağlı olarak şifrelenir; bu yüzden kurtarma çoğu zaman anakartın çalışır hâle getirilmesine bağlıdır. Cihazı analiz ederek gerçekçi bir değerlendirme yapıyoruz.

İlgili sayfalar: SSD görünmüyor · Harddisk veri kurtarma · Silinen veri kurtarma · Fiyatlar